blijf op de hoogte
Altijd als eerste op de hoogte van de laatste ontwikkelingen? Meld je dan aan voor onze automatische updates. Je ontvangt dan een e-mail als wij een nieuwsbericht plaatsen.
Na een eerste periode van beproeven met leerlingen op school, is het tijd voor de evaluatie. Leraren en schoolleiders van acht scholen logden op 8 januari online in en deelden hun ervaringen met het beproeven van de conceptexamenprogramma's en –syllabi voor Friese taal en cultuur.
In de ochtend trapten we af met een korte gezamenlijke start. We gaven leraren en schoolleiders een inkijkje in het proces: de schoolbezoeken, een fotocollage van onderwijsmaterialen, onderwijsweetjes en nieuwsfeitjes uit Fryslân. Een van de leraren vertelde enthousiast over een prachtige lessenserie die hij met een collega ontwikkelde over ‘de wolf in Fryslân'. Leerlingen hebben daar zoveel over geleerd dat ze nu zelfs de Provinsje van advies hebben voorzien!
Ook Cito-collega Kim Veldthuis schakelde die week razendsnel en nam de leraren online mee in de voorbeeldopgaven die ontwikkeld zijn bij de nieuwe examenprogramma's. Samen met de Afûk worden die ontsloten via een mooie digitale omgeving. Leraren reageerden enthousiast op het materiaal: leerlingen krijgen een grote diversiteit aan teksten voorgeschoteld en moeten niet alleen teksten lezen, maar ook beluisteren en bekijken.
's Middags bogen de leraren zich in groepjes over de conceptsyllabi die ontwikkeld zijn door de syllabuscommissie onder leiding van CvTE. Leraren vroegen zich af: heb ik deze specificaties nodig om de eindtermen die zijn toegewezen aan centrale examinering goed te duiden, zijn ze bruikbaar, zijn ze (verwacht) effectief? We sloten de online bijeenkomst af met de afspraak dat we elkaar ‘live’ ontmoeten op 5 februari. Dan organiseren we de focusgroep voor leraren én geven de leraren elkaar een kijkje in de ontwikkelkeuken tijdens een ‘lesmateriaalcarrousel'
Focusgroepen met leraren, schoolleiders en andere nauw betrokkenen, zoals materiaalontwikkelaars, vormen het hart van het evaluatieproces tijdens de fase van beproeven. Op 5 februari 2026 kwamen de Friese leraren nogmaals bijeen. Ook deze keer was er een gastvrije ontvangst bij Tresoar, museum, archief en bibliotheek van Fryslân. De leraren werden bevraagd over hun ervaringen met lesgeven in de nieuwe inhouden in blok één.
De gesprekken richten zich op hoe de vertaling van de concepteindtermen en specificaties uit de syllabi naar lessen en toetstaken inclusief beoordeling is gegaan en of de concepteindtermen en specificaties haalbaar waren voor de leerlingen qua niveau en beschikbare tijd. Daarnaast waren er ook nog wat vragen die specifiek over dit vak gingen. Onderzoeker Dominique van Beekveld van SLO leidde de sessies, zodat alle input en feedback van leraren systematisch werd opgehaald én vastgelegd.
Zomaar een selectie van een aantal punten waar de leraren op deze bijeenkomst mee kwamen:
Naast de focusgroep was er op 5 februari tijd om volop lesideeën en lesmaterialen uit te wisselen. In speeddates van vijf minuten presenteerde elke leraar een ‘pareltje’: een mooi lesontwerp waar leerlingen enthousiast mee aan de slag zijn gegaan. Veel leraren Fries zijn zogenaamde ‘eenpitters’: ze zijn vaak de enige leraar Fries op een school en hebben niet de steun van een vakgroep.
De fase van beproeven biedt leraren wél die steun: het ‘vakgroepgevoel’ is een prachtige bijvangst van dit traject. Het enthousiasme was dan ook merkbaar: ‘Wil je die les even naar me mailen?’, ‘Dat beoordelingsmodel is echt handig, dat ga ik ook proberen’, ‘Mijn collega gaf me net echt een goeie tip; ik ga nu ook nog een schrijfonderdeel toevoegen aan deze lessenserie!’.
Het was een dag vol uitwisseling, nieuwe inzichten en praktische ideeën om samen verder te bouwen aan sterk onderwijs. We keken terug op wat we al bereikt hebben en zetten de volgende stap richting het volgende blok.
De fase van beproeven is een belangrijke stap in de actualisatie van het curriculum van de Friese taal en cultuur in de bovenbouw vmbo, havo en vwo. De conceptexamenprogramma’s beproeven we met leerlingen, leraren en schoolleiders van acht scholen. In deze vorige nieuwsupdate lees je hoe we begonnen zijn. Deze tussenbijeenkomsten van 8 januari en 5 februari zijn onderdelen van de fase van beproeven. De slotdag zal op 9 april 2026 plaatsvinden in het Provinciehuis van Fryslân in Leeuwarden.
blijf op de hoogte
Altijd als eerste op de hoogte van de laatste ontwikkelingen? Meld je dan aan voor onze automatische updates. Je ontvangt dan een e-mail als wij een nieuwsbericht plaatsen.