Feestelijke afsluiting fase van beproeven op Provinsjehûs Fryslân

Redactie Geplaatst op 10 april 2026

Zijn de examenprogramma’s Fries begrijpelijk, bruikbaar en haalbaar? Tijdens de slotdag Fries op Provinsjehûs Fryslân gaven leraren en schoolleiders hun laatste feedback op de conceptexamenprogramma’s Friese taal en cultuur. In de aanwezigheid van gedeputeerde Eke Folkerts sloten ze de fase van beproeven feestelijk af. 

Hoe leraren en schoolleiders terugblikken op het beproeven? Een warm welkom, inspirerend, een ‘boppeslach’, veel nieuwe kennis, het draagt bij aan een taalvriendelijke school en meertaligheid, een unieke samenwerking en samen vooruit! Maar ook een uitdaging, een puzzeltocht en hoe pakken we deze curriculumvernieuwing voor Fries maar ook voor alle andere vakken verder op?

"It is hjoed de slotdei, mar it fielt as in nij begjin. Der leit aanst in prachtich eksamenprogramma, wêr't we as dosinten Frysk hiel entûsjast oer binne. Us learlingen fertsjinje in goed oanbod Fryske taal en kultuer en de eintermen slute by de belibbingswrâld oan."

Idske Bangma - leraar Fries en werkzaam bij SLO

Lesvoorbeelden en ervaringen uitwisselen

Het was een leerzaam jaar, waarbij de leraren elkaar met mooie voorbeelden uit hun klas konden inspireren. Door dit tijdens het jaar regelmatig met elkaar te kunnen delen is er veel ontwikkeld. “We zijn nu pas op stoom met het ontwikkelen en dat moeten we zeker na dit jaar vasthouden met elkaar.", geeft een deelnemende leraar aan.

Tijdens de slotdag wisselden leraren via speeddaten de mooiste lesvoorbeelden en ervaringen met elkaar. Leraren en leerlingen zijn vooral enthousiast over lesactiviteiten rondom cultureel erfgoed. Zo lezen leerlingen in de bovenbouw een boek over de tweede wereldoorlog en bezoeken ze daarna met elkaar het Verzetsmuseum, maar ook het project over de wolf in Fryslân waarbij twee scholen uit de fase van beproeven samenwerkten, was een succesnummer. 

Leraren kwamen tot de conclusie dat de ontwikkelde lessen zeker een vaste plek verdienen in hun onderwijsprogramma. Als het aan hen ligt, gaan ze volgend jaar gewoon door met beproeven. Op de vraag wat de leraren hun leerlingen wensen bij het vak Fries werd genoemd: bied alle leerlingen een stevige basis bij het vak Friese taal en cultuur, zodat steeds meer leerlingen het vak als examenvak kiezen. 

Pompeblêd 

Na afloop van het programma met de leraren overhandigden collega's van SLO een pompeblêd aan gedeputeerde Eke Folkerts met wensen van alle deelnemers voor de implementatie van de eindtermen. 
 

Foto links: de overhandiging van de pompeblêd. Foto rechts: de deelnemers deden een quiz over de fase van beproeven.

 

Ook de schoolleiders gaan ervoor

In een andere zaal waren de schoolleiders flink in gesprek over hoe ze Fries in zowel onderbouw als bovenbouw een plek willen en kunnen geven, welke uitdagingen dat met zich meebrengt én wat ze tussen nu en beoogde invoering in 2028-2029 al kunnen doen. Om het enthousiasme van leerlingen en leraren op de nieuwe inhouden vooral vast te houden. Schoolleiders zien veel mogelijkheden om in het schoolexamen toetsvormen in te zetten, die passen bij het brede examenprogramma en de ervaringsdoelen die daarin zijn opgenomen. Ze willen hun leraren steunen en stimuleren om de rijkdom van het examenprogramma te laten doorklinken in het schoolexamen. Wat betreft de inzet van ICT bij examinering zijn er wel wat hobbels te nemen, maar die zijn overkomelijk. Flexibiliteit in afname van examens zou daarbij helpen.

De eindsprint

De feedback en uitkomsten van de leraren en schoolleiders gaan we ordenen en analyseren. Zijn de programma's en syllabi begrijpelijk, bruikbaar en haalbaar? Wat is er nodig om de nieuwe inhouden goed te laten landen in de school en in de klas? In mei wegen we alle verzamelde feedback en stellen we waar nodig de conceptexamenprogramma’s en conceptsyllabi bij.

De definitieve conceptexamenprogramma’s en –syllabi Friese taal en cultuur leveren SLO en CvTE uiterlijk op 1 september 2026 op aan het ministerie van OCW. Je vindt ze dan op onze website en Examenblad.nl. Het ministerie van OCW legt ze daarna vast in een ministeriële regeling. Scholen kunnen vanaf september 2026 al aan de slag met inhouden uit de nieuwe programma’s en syllabi. Beoogde invoering in leerjaar 3 vmbo en leerjaar 4 havo-vwo is schooljaar 2028-2029.

Hoe we gestart zijn

De fase van beproeven is een belangrijke stap in de actualisatie van het curriculum van de Friese taal en cultuur in de bovenbouw vmbo, havo en vwo. De conceptexamenprogramma’s en –syllabi beproefden we met leerlingen, leraren en schoolleiders van acht scholen

 

*Vertaling van de uitspraak van Idske
Het is de slotdag, maar het voelt als een nieuw begin. Er ligt straks een prachtig examenprogramma, waarover wij als Friese docenten heel enthousiast zijn. Onze leerlingen verdienen een goed aanbod Friese taal en cultuur en de eindtermen sluiten bij de belevingswereld aan.

wil je dit delen?

blijf op de hoogte

Altijd als eerste op de hoogte van de laatste ontwikkelingen? Meld je dan aan voor onze automatische updates. Je ontvangt dan een e-mail als wij een nieuwsbericht plaatsen.

Aanmelden updates

* zijn verplicht
Vakken