De definitieve examenprogramma’s voor wiskunde worden in augustus 2027 ingevoerd in de bovenbouw van het vmbo. Dat betekent dat leerlingen in leerjaar 3 onderwijs krijgen vanuit de nieuwe doelen en een jaar later (april/mei 2029) centraal examen doen.
Het nieuwe programma gecijferdheid dat is ontwikkeld voor alle drie de leerwegen op het vmbo wordt naar verwachting in 2029-2030 ingevoerd. Dit is echter nog afhankelijk van politieke besluitvorming.
Bekijk de afbeelding met het overzicht van de invoering van de kerndoelen rekenen en wiskunde en de examenprogramma's wiskunde-vmbo.
Leerlingen krijgen steeds meer te maken met veel data die ze moeten begrijpen, interpreteren en gebruiken in hun dagelijkse leven en mogelijke vervolgopleidingen. Vmbo-leerlingen die nu het examenprogramma wiskunde volgen en door willen gaan naar de havo, sommige mbo-opleidingen of de arbeidsmarkt zijn onvoldoende toegerust om die stap te maken. Daarnaast zijn ook de examenprogramma’s voor wiskunde vmbo verouderd: ze zijn voor het laatst in de jaren '90 geactualiseerd. Verder is er in de huidige vmbo-examenprogramma's nu geen wiskunde dat echt past bij de kaderberoepsgerichte leerweg en er is te weinig aandacht voor het leren omgaan met grote hoeveelheden (digitale) cijfermatige informatie.
Om te zorgen voor een betere aansluiting met het vervolgonderwijs en de arbeidsmarkt actualiseerde SLO samen met het onderwijsveld, in opdracht van het ministerie van OCW, de examenprogramma's wiskunde vmbo.
Niet alle leerlingen op het vmbo volgen het vak wiskunde in de bovenbouw terwijl ook deze leerlingen steeds meer te maken krijgen met data in vervolgopleidingen, beroepen en dagelijks leven. gecijferdheid is ontwikkeld voor alle leerlingen die wiskunde nu niet in hun examenpakket hebben. Binnen het vak gecijferdheid ligt de focus op deze leerlingen te leren omgaan met de data in de maatschappij waarbij inzicht in getallen steeds belangrijker wordt. Denk hierbij aan de informatie op producten (etiketten), brochures, infographics etc. Door alle leerlingen op het vmbo wiskunde aan te bieden, worden ze beter voorbereid op hun vervolgopleiding, op hun toekomstige beroep en in hun dagelijkse leven.
De vakvernieuwingscommissie wiskunde heeft drie conceptexamenprogramma’s ontwikkeld, speciaal voor leerlingen die geen wiskunde in hun examenpakket hebben, gecijferdheid. Omdat gecijferdheid mogelijk een nieuw vak kan worden, voerde SLO eerst een vooronderzoek uit. Want welke gevolgen heeft het voor de inrichting van profielen, vakkenpakketten, onderwijstijd en de uitslagbepaling? Dat geldt zowel voor de (eventuele) definitieve plek in het onderwijsstelsel vmbo, als voor de positie van het vak. In schooljaar 2025-2026 is SLO gestart met de fase van beproeven voor dit vak gecijferdheid.
Dat gebeurt in vier fasen. SLO werkt samen met de vakvernieuwingscommissie, CvTE, stichting Cito en andere betrokkenen toe naar geactualiseerde examenprogramma's en –syllabi voor wiskunde vmbo.
Een examenprogramma is een bij wet- en regelgeving vastgelegd curriculumdocument, dat voor een vak beschrijft wat er aan het einde van het voortgezet onderwijs bereikt moet zijn om het vak met succes af te ronden. De geactualiseerde examenprogramma's beschrijven dat in termen van beheersing en/of ervaring. Het omvat in elk geval een karakteristiek en een set van eindtermen geordend in (sub)domeinen. Indien sprake is van een centraal- en schoolexamen, bevat het examenprogramma ook een verdeling van inhoud over het centraal en schoolexamen.
Actuele examenprogramma’s dragen bij aan een goede doorstroom naar vervolgonderwijs en tussen schoolsoorten en leerwegen. Ook bereiden ze leerlingen voor op hun plek in de maatschappij.
De examenprogramma’s zijn niet meer actueel. Om leerlingen goed voor te blijven bereiden op hun vervolgopleiding en toekomst, is het noodzakelijk om de examenprogramma’s te actualiseren.
Actuele examenprogramma’s dragen bij aan een goede doorstroom naar vervolgonderwijs en tussen schoolsoorten en leerwegen. In opdracht van het ministerie van OCW en samen met het onderwijsveld voert SLO deze opdracht uit.
Hier is aandacht voor. In de lespraktijk worden onderdelen van de conceptexamenprogramma’s beproefd in de klas. Het gehele conceptexamenprogramma wordt daarnaast bevraagd op (verwachte) uitvoerbaarheid. De feedback wordt gewogen en waar nodig worden de conceptexamenprogramma’s bijgesteld, zodat ze (verwacht) uitvoerbaar zijn in de onderwijspraktijk. Na invoering zal hierop meerjarig gemonitord worden.
Met de schoolleiders zal ook gekeken worden naar de consequenties voor de gehele lessentabel. Uiteindelijk zal SLO hierop een advies aan het ministerie van OCW schrijven en een handreiking ontwikkelen om te komen tot een lessentabel passend bij visie en context van de school.
Nadat de conceptexamenprogramma’s gevalideerd en in praktijk beproefd zijn, worden handreikingen opgeleverd die scholen gebruiken bij het ontwikkelen van schoolexamens. Scholen zijn zelf verantwoordelijk voor het ontwikkelen van de schoolexamens. Als het vak ook een centraal examen kent, worden daarnaast voorschrijvende syllabi opgeleverd die de doelen specificeren die zijn toegeschreven aan het centraal examen. Deze syllabi dienen als basis voor de uitwerking van de centrale examens. Ook helpt het leraren hun leerlingen goed voor te bereiden op de examens.
In de teams en vakvernieuwingscommissies gaan leraren, vakexperts en curriculum experts aan de slag met de actualisatie. Zij werken samen met een advieskring, die onder andere bestaat uit vakverenigingen, wetenschappers, lerarenopleidingen en andere relevante netwerken passend bij het betreffende vak. Daarnaast worden vakexperts geraadpleegd. Uiteraard worden leerlingen ook betrokken bij het actualisatieproces. SLO organiseert samen met het LAKS leerlingpanels, waarbij leerlingen reflecteren op de (tussentijdse) plannen en producten van de teams en vakvernieuwingscommissies.
Leerlingpanels reflecteren op de (tussentijdse) plannen en producten van de teams en vakvernieuwingscommissies. Hierin wordt samengewerkt met het LAKS. In de uiteindelijke conceptkerndoelen en -examenprogramma’s wordt toegelicht hoe de input van leerlingen is verwerkt. Tijdens de gehele fase van beproeven worden leerlingen in de lessen betrokken bij de nieuwe vakinhouden. Hun input wordt meegenomen in de definitieve versie van de conceptexamenprogramma’s en conceptsyllabi.